I. Văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” - giá trị nền tảng trong xây dựng Quân đội vững mạnh về chính trị
III. Khơi nguồn sức mạnh văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ”, kiên định xây dựng Quân đội vững mạnh về chính trị trong tình hình mới
Để tiếp tục củng cố, xây dựng Quân đội vững mạnh về chính trị, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới, Đại hội đại biểu Đảng bộ Quân đội lần thứ XII xác định phát huy giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” thời kỳ mới là một trong những khâu đột phá quan trọng. Theo đó, khơi nguồn sức mạnh văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ”, kiên định xây dựng Quân đội vững mạnh về chính trị trong tình hình mới cần tập trung thực hiện tốt một số giải pháp cơ bản sau:
 |
| Đại tướng Phan Văn Giang động viên các thầy thuốc quân y trước lúc lên đường vào miền Nam chống dịch Covid-19. Nguồn: qdnd.vn |
Một là, đưa giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” trở thành trục xuyên suốt trong xây dựng Quân đội vững mạnh về chính trị. Sức mạnh chính trị - tinh thần của Quân đội bắt nguồn từ bản lĩnh, niềm tin, phẩm chất và ý chí của mỗi quân nhân; được bồi đắp từ chính các giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ”. Vì vậy, phải đưa những giá trị ấy thấm sâu vào đời sống, trở thành chuẩn mực trong nhận thức và hành động của từng cán bộ, chiến sĩ.
Các cơ quan, đơn vị cần tiếp tục quán triệt, thực hiện nghiêm chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về “2 kiên định, 2 đẩy mạnh, 2 ngăn ngừa”, trong đó kiên định xây dựng Quân đội vững mạnh về chính trị là yêu cầu xuyên suốt, có ý nghĩa quyết định đối với việc giữ vững bản chất cách mạng, mục tiêu, lý tưởng chiến đấu của Quân đội. Đồng thời, đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh gắn với thực hiện hiệu quả Chỉ thị số 676-CT/QUTW, ngày 20/6/2026 của Ban Thường vụ Quân ủy Trung ương về việc tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo phát huy giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” thời kỳ mới; các phong trào thi đua, các cuộc vận động của Đảng, Nhà nước và Quân đội theo hướng thiết thực, hiệu quả. Đề cao trách nhiệm của cấp ủy, tổ chức đảng, cán bộ chủ trì, cán bộ, đảng viên; phát huy vai trò xung kích của đoàn viên, hội viên trong lan tỏa giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ”. Kết hợp chặt chẽ phát huy giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” với xây dựng, chỉnh đốn Đảng và xây dựng cơ quan, đơn vị vững mạnh toàn diện “mẫu mực, tiêu biểu”; thực hiện đồng bộ “xây” và “chống”; trong đó, “xây” là nhiệm vụ cơ bản, chiến lược, lâu dài, “chống” là nhiệm vụ quan trọng, cấp bách.
Tiếp tục đổi mới công tác giáo dục chính trị, định hướng tư tưởng, nâng cao nhận thức, trách nhiệm; gắn việc tu dưỡng, rèn luyện theo các chuẩn mực “Bộ đội Cụ Hồ” thời kỳ mới với hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam, từng bước trở thành nhu cầu tự thân, ý thức tự giác, việc làm thường xuyên của cán bộ, đảng viên và quần chúng. Khơi dậy mạnh mẽ tinh thần yêu nước, tự chủ, tự tin, tự lực, tự cường, tự hào dân tộc và truyền thống anh hùng của Quân đội, phát huy các giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” thành động lực nội sinh, góp phần bảo đảm Quân đội luôn vững mạnh về chính trị.
Hai là, tiếp tục cụ thể hóa hệ giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” thành chuẩn mực của người quân nhân cách mạng thời kỳ mới. Con người là chủ thể, nhân tố quyết định sức sống của văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” và trực tiếp tạo nên sức mạnh chính trị - tinh thần của Quân đội. Vì vậy, cần cụ thể hóa các giá trị ấy thành hệ chuẩn mực của người quân nhân cách mạng, phù hợp với yêu cầu xây dựng và chiến đấu của Quân đội trong thời kỳ mới.
Theo đó, cần tập trung xây dựng và hoàn thiện hệ giá trị chuẩn mực của người quân nhân cách mạng trên nền tảng hệ giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ”. Các chuẩn mực về bản lĩnh chính trị, lòng trung thành tuyệt đối với Tổ quốc, với Đảng, Nhà nước, Nhân dân và chế độ xã hội chủ nghĩa; ý chí quyết tâm, tinh thần trách nhiệm, phẩm chất đạo đức, lối sống, ý thức tổ chức kỷ luật; đoàn kết nội bộ, đoàn kết quân dân, đoàn kết quốc tế; sẵn sàng nhận và hoàn thành tốt nhất nhiệm vụ được giao, nhất là những nhiệm vụ khó khăn, gian khổ, hy sinh,... phải được cụ thể hóa thành những yêu cầu thiết thực, gắn với từng cương vị công tác, từng nhiệm vụ và môi trường hoạt động. Các chuẩn mực đó phải trở thành tiêu chí để mỗi cán bộ, chiến sĩ tự soi, tự sửa, tự rèn luyện và là thước đo trong đánh giá, nhận xét, bình xét thi đua và xây dựng tổ chức đảng, tổ chức quần chúng trong sạch, vững mạnh.
 |
| Đội Công binh số 1 và Bệnh viện dã chiến cấp 2 số 4 lên đường thực hiện nhiệm vụ quốc tế tại Abyei và Nam Sudan. Nguồn: qdnd.vn |
Đặc biệt, cần coi trọng xây dựng môi trường văn hóa quân sự lành mạnh, dân chủ, kỷ cương và nhân văn, tạo điều kiện để các giá trị tích cực được lan tỏa, cái tốt được tôn vinh, cái đúng được bảo vệ. Mặt khác, cần gắn phát huy giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” với đấu tranh phòng, chống chủ nghĩa cá nhân, biểu hiện cơ hội, thực dụng, suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống. Chủ động phát hiện, ngăn ngừa từ sớm, từ xa các biểu hiện lệch chuẩn trong nhận thức và hành vi; kiên quyết khắc phục tư tưởng trung bình chủ nghĩa, ngại khó, ngại khổ, giảm sút ý chí phấn đấu và trách nhiệm trong thực hiện nhiệm vụ. Quá trình này phải được tiến hành thường xuyên, kiên trì, kết hợp chặt chẽ giữa giáo dục, thuyết phục với kiểm tra, giám sát và xử lý nghiêm các vi phạm, bảo đảm tính giáo dục và tính răn đe. Qua đó bồi đắp bản lĩnh, củng cố niềm tin, nâng cao ý chí, trách nhiệm của cán bộ, chiến sĩ trước Tổ quốc, trước Đảng, Nhà nước và Nhân dân.
Ba là, tăng cường bồi đắp mối quan hệ máu thịt quân - dân, tạo nền tảng chính trị - xã hội vững chắc để xây dựng Quân đội vững mạnh về chính trị. Đây là nền tảng quan trọng để nuôi dưỡng, lan tỏa các giá trị văn hóa tốt đẹp của Quân đội. Các cơ quan, đơn vị cần quán triệt, thực hiện triệt để quan điểm “Dân là gốc”; triển khai hiệu quả Đề án “Hành quân dã ngoại làm công tác dân vận của Quân đội nhân dân Việt Nam và Dân quân tự vệ trong tình hình mới”; chú trọng đổi mới nội dung, hình thức và phương pháp tiến hành công tác dân vận theo hướng thiết thực, hiệu quả, bám sát đặc điểm địa bàn, đối tượng và yêu cầu nhiệm vụ. Mọi hoạt động công tác dân vận phải hướng tới củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và Quân đội; góp phần đưa chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước vào cuộc sống. Thông qua công tác dân vận, phẩm chất, hình ảnh người quân nhân cách mạng được khẳng định bằng hành động cụ thể, tinh thần trách nhiệm, thái độ tận tụy và sự gần gũi với Nhân dân. Đây là con đường trực tiếp để các giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” lan tỏa trong đời sống xã hội, tạo nền tảng xã hội vững chắc để không ngừng xây dựng Quân đội vững mạnh về chính trị.
Bên cạnh đó, cần phát huy tốt hơn vai trò của Quân đội trong tham gia phát triển kinh tế - xã hội, xóa đói giảm nghèo, xây dựng nông thôn mới, hỗ trợ đồng bào vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới, hải đảo, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Tiếp tục thực hiện hiệu quả các chương trình, mục tiêu quốc gia, phong trào chung tay xóa nhà tạm, nhà dột nát, hoạt động đền ơn đáp nghĩa, an sinh xã hội. Trong phòng, chống thiên tai, dịch bệnh, tìm kiếm, cứu nạn, cứu hộ, Quân đội phải luôn là lực lượng nòng cốt, xung kích, có mặt ở những nơi khó khăn, nguy hiểm nhất. Chính trong những nhiệm vụ ấy, phẩm chất “vì Nhân dân phục vụ”, tinh thần trách nhiệm và đức hy sinh của người quân nhân được thể hiện rõ nét nhất, góp phần củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Quân đội.
Trước những âm mưu, thủ đoạn chống phá ngày càng tinh vi của các thế lực thù địch, cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động quần chúng, tuyên truyền đặc biệt và các hoạt động tăng cường đoàn kết quân - dân, củng cố cơ sở chính trị vững mạnh. Chủ động phát hiện, đấu tranh làm thất bại các hoạt động lợi dụng vấn đề dân tộc, tôn giáo, dân chủ, nhân quyền để chia rẽ Đảng với Nhân dân, Quân đội với Nhân dân; góp phần bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng, giữ vững trận địa chính trị ở cơ sở, tăng cường sức mạnh chính trị - tinh thần của Quân đội.
 |
| Tình quân - dân bền chặt. Nguồn: qdnd.vn |
Bốn là, nêu cao ý thức tự giác thực hành văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” của mỗi quân nhân. Giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” chỉ thực sự phát huy sức sống khi được chuyển hóa thành hành vi tự giác, thường xuyên trong thực tiễn. Đây là quá trình mỗi quân nhân tự bồi đắp bản lĩnh, phẩm chất, ý chí và trách nhiệm, tạo nên sức mạnh từ bên trong của tổ chức và đơn vị. Vì vậy, cần gắn việc thực hành văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” với chức trách, nhiệm vụ và từng cương vị công tác; để mỗi cán bộ, chiến sĩ thường xuyên tự soi, tự sửa, tự rèn, lấy kết quả hoàn thành nhiệm vụ, ý thức tổ chức kỷ luật, tinh thần trách nhiệm, thái độ phục vụ Nhân dân và khả năng vượt qua khó khăn, thử thách làm thước đo quá trình phấn đấu. Qua đó, hình thành phẩm chất tự giác, ý chí tự lực, tự cường và trách nhiệm chính trị của mỗi quân nhân, góp phần xây dựng Quân đội vững mạnh về chính trị.
Mặt khác, cần tiếp tục đổi mới phương thức quản lý, giáo dục bộ đội theo hướng phát huy tính tích cực, chủ động và trách nhiệm cá nhân; kết hợp chặt chẽ giữa quản lý của tổ chức với tự quản lý, giữa giáo dục của đơn vị với tự giáo dục của quân nhân. Trong mọi hoạt động của đơn vị, cần tạo điều kiện để cán bộ, chiến sĩ được tham gia, cống hiến, khẳng định giá trị bản thân và được ghi nhận xứng đáng. Chính quá trình đó sẽ tạo ra động lực tinh thần bền vững, làm cho việc giữ gìn phẩm chất “Bộ đội Cụ Hồ” trở thành nhu cầu tự nhiên trong đời sống và hoạt động quân sự.
Cùng với đó, cần coi trọng việc phát hiện, xây dựng, nhân rộng những điển hình tiên tiến, nhân tố tích cực trong học tập, huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, lao động, công tác và giúp dân. Khi những tấm gương tiêu biểu được tôn vinh và lan tỏa, các giá trị văn hóa sẽ thẩm thấu sâu hơn vào đời sống bộ đội, trở thành chuẩn mực ứng xử và động lực phấn đấu. Qua đó, chuyển hóa giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” thành ý thức tự giác, hành động cụ thể, góp phần củng cố vững chắc nền tảng chính trị của Quân đội từ cơ sở và mỗi quân nhân.
Năm là, bảo đảm sự thống nhất giữa hiện đại hóa Quân đội với giữ vững và phát huy giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ”. Xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại là chủ trương chiến lược của Đảng, là yêu cầu khách quan của sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới. Tuy nhiên, hiện đại hóa Quân đội không chỉ là hiện đại về tổ chức lực lượng, vũ khí, trang bị, khoa học - công nghệ,... mà trước hết phải được bảo đảm bằng sự vững mạnh về chính trị và phát triển toàn diện nhân tố con người. Vì vậy, trong mọi bước đi của quá trình hiện đại hóa, cần quán triệt sâu sắc quan điểm “người trước, súng sau”, lấy xây dựng Quân đội vững mạnh về chính trị làm cơ sở; chính trị làm cơ sở; bảo đảm sự phát triển đồng bộ giữa sức mạnh vật chất với sức mạnh tinh thần, giữa trình độ hiện đại với bản chất cách mạng và truyền thống vẻ vang của Quân đội nhân dân Việt Nam.
Theo đó, cần tiếp tục cụ thể hóa các quan điểm, chủ trương của Đảng, Quân ủy Trung ương về xây dựng Quân đội trong thời kỳ mới, gắn mục tiêu hiện đại hóa với yêu cầu giữ vững và phát huy phẩm chất, hình ảnh “Bộ đội Cụ Hồ”. Kiên định nguyên tắc Đảng lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt đối với Quân đội; giữ vững bản chất giai cấp công nhân, tính nhân dân và tính dân tộc sâu sắc của Quân đội nhân dân Việt Nam, bảo đảm cho Quân đội phát triển đúng hướng, không xa rời mục tiêu, lý tưởng chiến đấu đã được xác lập ngay từ ngày đầu thành lập.
Cùng với đó, cần làm cho các giá trị của văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” tiếp tục hiện diện và phát huy tác dụng trong môi trường hoạt động mới của Quân đội hiện đại. Quá trình làm chủ vũ khí, trang bị công nghệ cao, mở rộng hợp tác quốc phòng và hội nhập quốc tế đòi hỏi cán bộ, chiến sĩ vừa có trình độ chuyên môn, năng lực công tác và tác phong hiện đại, vừa phải giữ vững bản lĩnh chính trị, lòng trung thành, ý thức tổ chức kỷ luật và trách nhiệm đối với Tổ quốc, với Nhân dân.
Trong điều kiện hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, cần chủ động tiếp thu có chọn lọc tinh hoa văn hóa nhân loại, kinh nghiệm, nghệ thuật quân sự tiên tiến của các nước, đồng thời giữ vững bản sắc văn hóa quân sự Việt Nam và hệ giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ”. Qua đó, bảo đảm cho Quân đội vừa có trình độ hiện đại, vừa giữ vững bản chất cách mạng, tuyệt đối trung thành với Tổ quốc, với Đảng, Nhà nước và Nhân dân. Đó cũng là điều kiện căn bản để xây dựng Quân đội vững mạnh về chính trị, tạo nền tảng vững chắc cho việc nâng cao chất lượng tổng hợp, sức mạnh chiến đấu và hoàn thành thắng lợi nhiệm vụ trong mọi tình huống.
PHẠM TUẤN - MINH ĐỨC - ĐÌNH BẰNG - GIA ĐỒNG
